ARA
SORULARLA İSLAMİYET / SESLİ
Sual Bir kadın, temiz yatıp uyanınca kürsüfünde kan görse, hayz o anda mı olur?
CEVAP
Hayz gece başlasa bile, uyanıp gördüğü andan itibaren hayzlı olur.

Sual:
Hayzlı yatıp, uyanınca temiz olduğunu gören, yatarken mi hayzı bitmiş sayılır?
CEVAP
Evet

Sual:
Ramazanı tam tutabilmek ve haccı zamanında yapabilmek için ilaç almak caiz mi?
CEVAP
Caizdir. Ama geciktirmek lazım değildir.

Sual:
Hayzlı bir kadın rüyada ihtilam olursa yıkanması gerekir mi?
CEVAP
Yıkanması gerekmez, ama yıkanırsa iyi olur. Hayzı bitince tekrar yıkanır.

Sual:
Cünüp bulunan eve rahmet melekleri girmez. Hayzlı bulunan eve de girmez mi?
CEVAP
Hayzlı bulunan eve girer. Hayzı bitince yıkanmazsa, o zaman girmez.

Sual:
Bir kadın, hayz veya nifas sebebiyle kılamadığı namazları, kaza etse caiz midir?
CEVAP
Mekruhtur. Abdeste başın tamamını mesh etmek sünnet iken, başı yıkamak mekruh olduğu gibi, hayzlı iken kılamadığı namazları kaza etmek de mekruh olur. (Bahr)

Sual:
Akşama 5 dakika kala hayzım kesilse, yıkanıp ikindiyi kılamasam kaza gerekir mi?
CEVAP
Evet kaza etmek farzdır.

Sual:
Öğle namazının çıkmasına yarım saat varken hayzı başlayan kadın, öğleyi kılmamışsa, o namazı kaza etmesi gerekir mi?
CEVAP
Bir namazın vakti çıkmadan önce hayz gören, bu namazı kaza etmez. Çünkü namazın farz olması, vaktinin sonunda temiz olmaya bağlıdır.

Sual:
(Kuşluk namazına devam eden şehit olarak ölür) buyurulduğu için, kuşluk kılıyorum. Dün kuşluk kılarken hayz oldum. Temizlenince bu namazı kaza etmem gerekir mi?
CEVAP
Kuşluk da, vaktin sünnetleri gibi nafiledir. Kuşluk veya sünnet kılarken hayz olan kadının, bu namazları kaza etmesi vaciptir. Ama vaktin farzını kılarken, hayz olsa kaza etmez.

Sual:
Nafile oruç tutarken hayz başlasa, bu orucu kaza etmek gerekir mi?
CEVAP
Evet kaza etmek vacip olur.

Sual:
Seferde hayzı biten kadın, gusletmek için uygun yer bulamazsa ne yapar?
CEVAP
Önce gusül için bütün imkânları araştırır. Varsa kadınlar hamamına gider. Uygun birisine durumu anlatır. Yine uygun yer bulamazsa, iki namazı cem etme imkânı varsa, guslünü tehir eder. Bu da mümkün olmazsa, gusül için teyemmüm eder ve suyla abdest alıp namazını kılar. Yolda, otobüste olup gusledecek yer bulamayan da, cem etme imkânı da yoksa, mola yerinde teyemmüm eder.

Sual: Dokuz yaşından küçük kızdan kan gelse, hayz olur mu?
CEVAP
Hayır, istihaza yani özür olur. (Redd-ül-muhtar)

Sual: Hayzlı iken kesilen tırnağı ve dökülen saçları guslederken yıkamak gerekir mi?
CEVAP
Hayzlı iken dökülen saçları ve kesilen tırnağı yıkamak gerekmez. Hayzlı iken tırnak kesmek caiz, cünüp iken tırnak kesmek mekruhtur.

Sual: Hayzlı temizlenince, ölene kadar herhangi bir ayda tavaf yapabilir mi?
CEVAP
Evet. Fakat geciktirmemelidir.

Sual:
Kadın hayzlı iken de Safâ ile Merve arasında sa'y yapabilir mi?
CEVAP
Evet.

Sual:
Âdetim, 25 temiz ve 5 kan iken, bu ay, 27 temiz, 12 kan gördüm. Âdetim değişti mi?
CEVAP
Kanın 3’ü önceki âdete rastladığı için âdet 3 güne iner. 9 gün istihaza olur.

Sual:
Âdetim 25 temiz, 5 kan iken, 25 temiz, kan, 1 temiz, 7 kan gördüm. Hayzım değişti mi?
CEVAP
Âdet zamanına rastlayan kan, 11 gün ve daha çok sürerse, âdetine rastlayanları hayz, gerisi istihaza olur. 3 kan, 1 temiz ve 1 kan, yani ilk 5’i âdet, geri kalan 6’sı istihazadır.

Sual:
Bir kadının âdeti 5 gün iken, 5 kan, 3 temiz, 4 kan görse, temizliği yine 26 gün olsa, kanlı günlerde namaz kılmayacak mı?
CEVAP
Âdet zamanına rastlayan kan 11 ve daha çok gün sürerse, sadece âdet zamanına rastlayanları hayz, geri kalanları istihazadır. 5 kanlı gün âdet, 4 kanlı gün istihazadır.

Sual:
8 kan, 31 temiz iken, 28. günden itibaren 13 kan görsem, âdetim değişir mi?
CEVAP
Bu 13 kanlı günün ilk 4’ü istihaza, 8’i hayz, son 1 gün istihaza olur.

Sual:
Âdeti 5 gün, temizliği 25 gün iken, 18 gün temizlikten sonra, 9 gün kan, 1 gün temiz, 2 gün kan gören kadının hayzı hangi günlerdir?
CEVAP
Âdet günlerine rastlamayan ilk 7 günkü kan istihazadır. Geri kalan 2 kan, 1 temiz ve 2 kanlı gün, yani, 5 gün, âdet zamanına rastladığı için hayzlı günlerdir.

Sual:
Âdeti 5 gün, temizliği 25 gün iken, 20 gün temizlikten sonra, 3 gün kan, 2 gün temiz, 6 gün kan gören kadının hangi günleri hayzdır?
CEVAP
Âdet zamanına rastlamayan ilk 3 kan ve 2 temiz gün, yani 5 gün istihazadır. Geri kalan 6 kanlı günün ilk 5 i hayz olup, âdeti değişmemiştir, yine 5 gündür.

Sual:
Âdeti 7 gün, temizliği 23 gün iken, 35 temizlikten sonra, 2 kan, 3 temiz, 6 kan olan bir kadının hayzı hangi günler olur?
CEVAP
Önceki gibi yeni âdeti de ilk 7 gündür. 6 günün son 4 günü istihaza olur. Kanlı günler arasındaki 15 günden daha az olan temiz günler, kan hükmünde olduğu için, baştan itibaren 2 kan ve 3 temiz gün hayz günüdür, 6 günün ilk 2 günü hayz, 4 günü de istihazadır.

Sual:
Âdeti 8 gün, temizliği 23 gün iken, 29 gün temizlikten sonra 4 gün kan, 2 gün temiz, 6 gün kan gören kadın, daha sonra sahih temizlik görse hayzı hangi günlerdir?
CEVAP
İşin içinde istihaza vardır. Önceki âdeti 8 gün olduğu için yeni âdeti de ilk 8 gündür. Eskiden 24. günden 31. güne kadar kan geliyordu. Şimdi bu kanlı güne sadece 30 ve 31. günler yani 2 gün rastlamıştır. Eğer 3 gün rastlasa idi, âdeti değişip 3 gün olurdu. 2 günü kanlı güne rastladığı için, önceki âdeti kadar, yani 8 gün baştan sayılır. Baştan 4 gün kan idi, 15 günden az olan temiz günler de, kan sayıldığı için, 2 gün de kan kabul edilir. 4 ile 2 nin toplamı 6 eder. 8 gün olması için 6 günün ilk 2 günü de ilave edilip 8 günü hayz, kalan 4’ü istihazadır.

Sual:
Hayzım 7 gün iken bu ay 8 gün oldu. Yine 21 gün temiz oldum. Âdetim değişti mi?
CEVAP
Evet yeni âdetiniz 8 gün olmuştur.

Sual:
Âdetim 6 gün iken, bu ay yine 6 gün kandan sonra 1 gün temiz ve 8. günü yine kan geldi. Ondan sonra 25 gün temiz kaldım. 8. gün gelen kan istihaza mıdır?
CEVAP
8.
gün kan gelince, 7. gün de kan gelmiş sayılır ve âdetiniz 8 güne çıkar.

Sual:
Âdetim 5 gün iken, bu ay 8. ve 9. günleri de kan geldi. Önceki gibi, temizliğim de 23 gün sürdü. Kan gelmeyen 6. ve 7. günler, namaz kılmam gerekiyor muydu?
CEVAP
Âdetiniz değişmiş, 9 güne çıkmıştır. Akmayan 2 gün de akmış sayılır. Ancak âdetinizin değişeceğini bilemeyeceğiniz için, gusledip, o iki günde namaz kılmanız gerekirdi. Şimdi o iki günün âdet olduğu anlaşıldığı için kaza etmeniz gerekmez.

Sual:
Âdetim 7 günde bitmektedir. Bu ay 7 günden sonra da kan geldi ve 10 gün devam etti. 7 günlük sürenin bitiminde guslederek namaz kılabilir miyim?
CEVAP
Kan 11 gün gelseydi, 7 günden sonra temiz kabul edilirdi. Tam 10 gün devam etmişse, 10 günün tamamı hayz olur. 10 günden sonra gusleder, namaz kılabilirsiniz. 10 günden önce temiz sayılmaz. Âdetiniz 10 güne çıkmış olur.

Sual:
Âdetim 5 gün iken, 3 kan,1 temiz, 8 kan görsem, hayzım değişir mi? Temizlik aynı.
CEVAP
Âdet zamanına rastlayanları hayz, gerisi istihaza olur. Buna göre, 3 kan, 1 temiz ve 1 kan, yani ilk 5 gün âdet, geri kalan 7 gün istihazadır.

Sual:
Bir kadının âdeti 5 gün iken, 5 gün kan, 3 gün temiz, 4 gün kan görse, temizliği yine 26 gün olsa, kanlı günlerde namaz kılmayacak mı?
CEVAP
Âdet zamanına rastlayan kan 11 gün ve daha çok sürerse, sadece âdet zamanına rastlayanları hayz, geri kalanları istihazadır. 5 kanlı gün âdet, 4 kanlı gün istihazadır.

Sual:
8 kan ve 31 temiz iken, 28. günden itibaren 11 gün kan görsem, âdetim değişir mi?
CEVAP
Bu 11 kanlı günün; ilk 4 günü istihaza (28-29-30-31 temiz günler) olup, isabet eden 7 gün hayz (32-33-34-35-36-37-38 önceden hayz olan günler) olur. Yeni hayzı 7 olup, temizlik günü değişmez.

Sual:
Âdetim 5 gün iken, 6 kan, 14 temizlik görüp, 15. günü kan gelse, âdetim değişir mi?
CEVAP
Kan kesildikten sonra 15 gün temiz olmanız gerekirdi. Temiz olmadığınıza göre, 6. gün gelen kan hayz değil, istihazadır. O gün kılınmayan namazları kaza etmek gerekir. Eğer 15 gün temizlik geçseydi, âdetiniz değişmiş, 5’ten 6’ya çıkmış olurdu. Âdetiniz 5 gün iken 6. gün, 7. gün yine kan gelse, sonra 12., 13. gün kan gelse, yine âdetiniz değişmez, 5 gündür. 6 ve 7. günlerde kılmadığınız namazları kaza etmeniz gerekir. Eğer 7. günden sonra 15 gün temiz olsaydınız, âdetiniz 7 güne çıkmış olurdu.

Sual:
Âdeti 5 gün, temizliği 25 gün iken, 18 gün temizlikten sonra, 9 gün kan, 1 gün temiz, 2 gün kan gören kadının hayzı hangi günlerdir?
CEVAP
Âdet günlerine rastlamayan ilk 7 günkü kan istihazadır. Geri kalan 2 kan, 1 temiz ve 2 kanlı gün, yani, 5 gün, âdet zamanına rastladığı için hayzlı günlerdir.

Sual:
Âdeti 5 gün, temizliği 25 gün iken, 20 gün temizlikten sonra, 3 gün kan, 2 gün temiz, 5 gün kan gören kadının hangi günleri hayzdır?
CEVAP
Âdeti değişerek 10 güne çıkar.

Sual: Âdetim 5 gün idi, şimdi 7. ve 13. gün kan geldi. Ne yapmam gerekir?
CEVAP
Kan 10 günü geçtiği için, 7. ve 13. gün istihazadır. Eğer yedinci gün hayz sanılıp namaz kılınmamışsa, kaza edilir.

Sual: Büluğa ermemiş kızdan, hamile ve yaşlı kadından gelen kan âdet midir?
CEVAP
Üç günden az olan ve yeni başlayan için on günden çok sürünce, onuncu günden sonra ve yeni olmayanlarda âdetten çok olup, on günü de aşınca, âdetten sonraki günlerde gelmiş olan ve hamile ve ayise [55 veya daha büyük olan] kadınlardan ve 9 yaşından küçük kızlardan gelen kan, hayz olmaz. Buna (İstihaza) denir. Böyle bir kadın, namaz kılar ve her ibadeti yapar.

Bir misal:
Her ay 7 gün âdet gören bir kadında, 11, 12, 13 veya daha fazla gün kan gelirse, yine bu kadının âdeti, 7 gündür. Eğer 8, 9 veya 10 gün devam ederse, âdetinin değiştiği anlaşılır.

Sual:
Hanefi mezhebinde ki bir bayanın âdet dönemlerinde ki düzensizlik (2-3 ayda bir olması gibi) özel bir şey yapmayı gerektiriyor mu ? (Namazda ve oruçta mesela)
CEVAP
Özel bir şey yapması gerekmez. Normaldir. Az âdet olması daha iyidir.

Sual: Âdet son günlerinde akmayan fakat pamuğu kirleten kahverengi akıntı âdet kanı sayılır mı?
CEVAP
Evet.

Sual:
Devamlı kan gelen kadın, her ay 10 gün âdet, 20 gün temiz kabul etse, caiz mi?
CEVAP
Evet.

Sual:
Akşama 5 dakika kala hayzım kesilse, yıkanıp ikindiyi kılamasam kaza gerekir mi?
CEVAP
Evet kaza etmek farzdır.

Sual:
Öğle namazının çıkmasına yarım saat varken hayzı başlayan kadın, öğleyi kılmamışsa, o namazı kaza etmesi gerekir mi?
CEVAP
Bir namazın vakti çıkmadan önce hayz gören, bu namazı kaza etmez. Çünkü namazın farz olması, vaktinin sonunda temiz olmaya bağlıdır.

Sual: (Kuşluk namazına devam eden şehit olarak ölür) buyurulduğu için, kuşluk kılıyorum. Dün kuşluk kılarken hayz oldum. Temizlenince bu namazı kaza etmem gerekir mi?
CEVAP
Kuşluk da, vaktin sünnetleri gibi nafiledir. Kuşluk veya sünnet kılarken hayz olan kadının, bu namazları kaza etmesi vaciptir. Ama vaktin farzını kılarken, hayz olsa kaza etmez.

Sual:
Cünüp veya hayzlı iken giyilen elbise ile namaz kılmakta bir mahzur var mıdır?
CEVAP
Hayır, hiçbir mahzur yoktur.

Hayzla ilgili yanlış bilgiler
Sual:
İnternette dolaşan şu bilgiler yanlış değil mi?
1- Hanefi mezhebine göre, 55 yaşın üstündeki kadınlardan gelen kan koyu ve siyah ise âdet kanıdır, diğer renklerde ise âdet kanı değildir.
2- İki ay üst üste aynı sayıda kan görmekle düzgün âdet oluşur ve arada bir ay fazla ya da eksik gelse yine düzgün âdetine itibar eder. Eksiklik ya da fazlalık hesaba katılmaz.
3- Âdet günleri içinde kanın akmadığı süreler de yine âdetli sayılır.
4- Âdeti 10 günden az sürede sona eren kadın, yıkanmadan ya da aradan bir namaz vakti geçmeden cima edemez. 10 günde sona eren ise, yıkanmadan da cima edebilir.
5- Sürekli kan gören kadın, âdetini kesin bilmiyorsa, kesine yakın bilgisine göre davranır. Hiç bilmiyorsa ihtiyatlı olur ve her ay altı gün âdetli, kalan günleri ise temiz sayar.
CEVAP
Evet, hepsi yanlıştır. Doğruları şöyledir:
1- Ayiseden gelen her çeşit kan hayz olmaz, istihaza olur. Ayise, hayzdan kesilmiş, yaşlı kadın demektir. Ayise yaşı, Hanbelî’de 50, Hanefi’de 55, Şafii’de 60, Maliki’de 70’tir. Bu yaşlardan sonra gelen kan, hayz olmaz, istihaza olur.

2-
İster 2 ay olsun, ister 12 ay olsun, düzgün âdet gören bir kadın, başka ay farklı bir âdet görürse, bu 10 günden az ise, âdeti değişir. Mesela, her ay düzenli 6 gün âdet gören kadın, bu ay 7 gün kan görse, âdeti 7 güne çıkar. 6 gün kan görürse âdeti 6 güne iner. Eğer kan 10 günden fazla gelirse, işte o zaman eski âdeti geçerli olur. Mesela 12 gün kan gelse, yine âdeti 6 gün kabul edilir.

3-
Âdet olarak sayılan ve sayılmayan günler vardır. Bir kadından 3 gün kan 2 gün temiz, 2 gün kan gelse, bu 7 günün hepsi hayz olur; fakat bir kadının âdeti 7 gün olsa, 5 gün kan geldikten sonra kesilse, sonra hiç akmasa, akmayan iki gün akmış sayılmaz, âdeti 5 güne inmiş olur.

4-
Bu da tamamen yanlıştır. Bir kadının âdeti 7 gün ise, yine 7 gün sonra kan kesilse, yıkanmadan da cima edebilir ve gusledip namazını kılar. Eğer âdeti 7 gün iken 5 günde kan kesilse, yıkanıp namazını kılarsa da, 7 gün dolmadan cima edemez; çünkü eski âdeti kadar kan gelme ihtimali vardır. 7 gün geçtikten sonra yine kan gelirse, namaz kılamaz, cima da edemez, çünkü hayzının değişme ihtimali vardır. Eğer 9 gün geldikten sonra tamamen kesilirse, yeni âdeti 9 güne çıkmış olur.

5-
Sürekli kan gelen ve eski âdetini bilmeyen kadın, 10 gün hayz, 20 gün temiz kabul eder. 6 gün diye bir şey hiçbir muteber kitapta bildirilmemiştir. Şafii ve Maliki’de ise 15 gün hayz, 15 günü temiz kabul edilir.